Anadolu'dan trenle gelen tahılın depolanıp, gemilere yüklenmesini saÄŸlamak amacıyla 1903 yılında Yap-Ä°ÅŸlet-Devret modeliyle gerçekleÅŸtirilen HaydarpaÅŸa Limanı ve garı, 5 milyar dolarlık yatırımla ÅŸimdi dev bir turizm kompleksine dönüÅŸmeyi bekliyor. Bünyesinde otelleri, kongre salonlarını, alışveriÅŸ merkezi ve limanı da barındıran bu turizm kompleksi, Marmararay projesiyle de hafif metro hattına baÄŸlanacak. 

Atatürk devletleÅŸtirdi

1889 yılında Sultan Ä°kinci Abdulhamit'ten Yap-Ä°ÅŸlet-Devret modeliyle limanın yapım iznini kapan Societe du Port de Haydar Pacha ÅŸirketi, limanı 24 yıl iÅŸlettikten sonra, Atatürk'ün Cumhuriyet'i ilan etmesinin ardından stratejik konumu göz önüne alınarak, devletleÅŸtirilmesine karar verildi. Societe du Port de Haydar Pacha ÅŸirketinden 24 Mayıs 1924 tarihinde satın alınmasına karar verilmesinin ardından limanın yönetimi, Türkiye Devlet Demiryolları'na devredildi.

Cumhuriyet'in ilanıyla birlikte stratejik önemi göz önüne alınarak, parası ödenip, devletleÅŸtirilmesine karar verildiÄŸi liman için hazırlanan yeni proje, ÅŸu anda Harem Otogarı'nın bulunduÄŸu bölgenin yeÅŸil alana ayrılmasını öngörüyor.

HaydarpaÅŸa DönüÅŸüm Projesi'nin hayata geçirilebilmesi için bu devir iÅŸlemi yeniden tekrarlanacak. Ancak bu kez, projeyi ihaleye çıkartması için bölge, Devlet Demiryolları'ndan (TCDD) alınarak, ÖzelleÅŸtirme Ä°daresi BaÅŸkanlığı'na devredilecek.

Bu alan, fuar ve festival alanı olarak kullanılacak. HaydarpaÅŸa Garı ve çevresinde bulunan tarihi yapılar, turizm ve ticaret merkezi olacak. Yeni yapılacak binaların yüksekliÄŸi garı geçmeyecek. Ayrıca, HaydarpaÅŸa Garı otel olarak da hizmet verecek. Silolar ise kültür ve sanat merkezine dönüÅŸecek.

GeçtiÄŸimiz ay Ä°BB Meclisi'nde 2'nci etap planının da onaylandığı HaydarpaÅŸa Port projesi, prosedürler tamamlandıktan sonra Yap-Ä°ÅŸlet-Devret modeliyle ihaleye çıkarılacak. 

Kısaca Tarihi:

HaydarpaÅŸa Liman projesi ilk uygulamaya konduÄŸu 1889'da da Yap-Ä°ÅŸlet-Devret modeli benimsenmiÅŸti. Özellikle Anadolu'dan Ä°stanbul'a gelen tahılın depolanması ve gemilere yüklenmesi amacıyla 1888 yılında kurulan Anadolu Demiryolu Åžirketi'ne mevcut limanı büyütüp, silolar yapması ve iÅŸletmesi için izin verildi.

1900 yılında kurulan Societe du Port de Haydar Pacha, limanın ve siloların yapım iÅŸini Frankfurt merkezli Ph. Holzmann adlı ÅŸirkete verdi. Tesisler 2.5 yılda tamamlandı. Liman alanına büyük bir tahıl silosu, bir depo binası ve tahıl yükleme ünitesi kuruldu. 

1905 yılında da bugün Ä°stanbul'un simgeleri arasında yer alan HaydarpaÅŸa Garı'nın inÅŸaatına baÅŸlandı. Garın inÅŸaatı, 1908 yılında tamamlanarak, açıldı. 1908 yılında açılan binanın projesini Otto Ritter ve Helmuth Conu adlı iki Alman mimar üstlendi.

Barok ve Rönasans kanşımı mimari tarzda tasarlanan bina, denize çakılan 21 metre uzunluÄŸundaki 1100 ahÅŸap kazık üzerine inÅŸa edildi.