Aynı kişiden, farklı gazetelerde iki yorum sunuyoruz.

Tevfik Güngör, Güngör Uras'ın müstear ismidir. Sayın Uras Milliyet'te Güngör Uras, Dünya'da Tevfik Güngör imzasıyla yazmakta...

ÖZELLEÅžTÄ°RME Ä°HALELERÄ° BÄ°R SÜRE ERTELENECEK GÄ°BÄ°

Tevfik GÜNGÖR-Dünya

BaÅŸbakan, köprü, otoyol ve BaÅŸkent DoÄŸalgaz ihalelerinin, açık artırma sonucu belirlenen fiyatların yeterli olmaması nedeniyle iptal edileceÄŸini belirtti.

ÖzelleÅŸtirme Uygulamaları Hakkındaki Kanun'a göre, ihale sonuçları ÖzelleÅŸtirme Yüksek Kurulu onayından sonra kesinleÅŸir. ÖzelleÅŸtirme Yüksek Kurulu BaÅŸbakan'ın baÅŸkanlığında 4 bakandan oluÅŸur.

BaÅŸbakan ihale sonucu belirleyen fiyatları yeterli bulmadığına göre ihaleler yenilenecek demektir.

ÖzelleÅŸtirme Uygulamaları Hakkındaki Kanun'a göre ihaleye çıkarılacak her varlık için, bir "DeÄŸer Tespit Komisyonu" kurulur. Bu komisyon özelleÅŸtirilecek varlığın en düÅŸük hangi fiyat ile devredilebileceÄŸini belirler. Bu taban fiyat özelleÅŸtirme iÅŸlemi tamamlanıncaya kadar kimseye açıklanmaz. Sadece ihale komisyonuna bildirilir. Açık anlamı ile açık artırmalarda artırmaya katılanların verdikleri fiyat bu taban fiyatın üzerinde deÄŸil ise, komisyon ihaleyi sonuçlandıramaz.

Köprü, otoyol ve doÄŸalgaz ihaleleri de komisyonunun belirlediÄŸi taban fiyatın üzerinde gerçekleÅŸmiÅŸ olmalı ki, ihale dosyaları kesinleÅŸtirilmesi için Yüksek Kurulu BaÅŸkanı olarak BaÅŸbakan'ın onayına sunmuÅŸtur.

Anlaşıldığı kadarı ile özelleÅŸtirilecek varlıkların deÄŸeri konusunda daha önce belirlenen fiyatın daha sonra düÅŸük olduÄŸu görülmüÅŸtür.

*****************************************************************************************************

BAÅžBAKAN HAKLI: KÖPRÜ VE OTOYOLLARDAN 20 MÄ°LYAR DOLAR GELÄ°R

Güngör URAS-Milliyet

Köprüler ve otoyollar ihalesini de, BaÅŸkent DoÄŸalgaz ihalesini de iptal etmeye BaÅŸbakan yetkilidir.

ÖzelleÅŸtirme Uygulamaları Hakkındaki Kanun’a göre, özelleÅŸtirme ile ilgili her türlü kararı, BaÅŸbakan ve 4 bakandan oluÅŸan ÖzelleÅŸtirme Yüksek Kurulu belirler.

Bu kurul karar vermeden kamu varlıkları özelleÅŸtirilemez. ÖzelleÅŸtirme iÅŸlemleri bu kurulun kararı olmadan sonuçlandırılamaz.

Köprüler ve otoyollar ile BaÅŸkent DoÄŸalgaz ihalelerinin baÅŸkanlığını BaÅŸbakanın yaptığı ÖzelleÅŸtirme Yüksek Kurulu tarafından iptali kanuna uygundur.

Ancak, önce ihaleye katılmak için, ihaleyi kazandıktan sonra da finansman için büyük harcamalar yapan ve önemli yükler altına girenlerin önemli kayıpları olacak. 

DeÄŸer tespitinde hata var

ÖzelleÅŸtirme Uygulamaları Hakkındaki Kanun’a göre ihaleye çıkarılacak her varlık için, bir “deÄŸer tespit komisyonu” kurulur. Bu komisyon özelleÅŸtirilecek varlığın en düÅŸük ne fiyat ile devredilebileceÄŸini belirler. Bu taban fiyat özelleÅŸtirme iÅŸlemi tamamlanımcaya kadar kimseye açıklanmaz. Sadece ihale komisyonuna bildirilir. Açık anlamı ile açık artırmalarda artırmaya katılanların verdikleri fiyat bu taban fiyatın üzerinde deÄŸil ise, komisyon ihaleyi sonuçlandıramaz.

Demek ki ihaleler, komisyonunun belirlediÄŸi taban fiyatın üzerinde gerçekleÅŸmiÅŸ ki, Yüksek Kurulu BaÅŸkanı olarak BaÅŸbakan’ın onayına sunmuÅŸ.

Gelelim konunun ruhuna. Köprüler otoyollar özelleÅŸtirilmeli mi, özelleÅŸtirilecek ise fiyatı ne olmalı?

Satmadan da para bulunur

* Karayolu ve geçiÅŸ haklarının satışı, imtiyaz ve iltizam olarak adlandırılır. Satılan köprüler ve karayolları devlet tarafından vergi gelirleri ile yapılmıştır. Devletin Karayolları adında baÅŸarılı bir birimi vardır. Bu birim, yılların birikimi ve teÅŸkilatlanması ile köprülere ve yollara çok iyi bakmakta, yenilerini yapmakta, yaptırmaktadır.

Köprüleri ve otoyolları satın alacakların benzer bir teÅŸkilatı kurarak aynı kalitede kamu hizmeti verme  imkanları sınırlıdır. Kaldı ki, ihaleye girenlerin amacı kamu hizmeti deÄŸil, paradan para kazanmaktır.

* Günümüzde bütçeye gelir saÄŸlama arayışında Hükümetin illa da köprüleri ve otoyolları özelleÅŸtirmesi (satması) gerekmez. Bu satıştan beklenen gelir, köprü ve otoyol geliri karşılığı çıkarılacak borç senetleri ile kolayca saÄŸlanır.

* Bütün bunlara raÄŸmen satış yapılacak ise kamu varlıklarının deÄŸerinin altında satılmaması gerekir. Bu açıdan BaÅŸbakan Sayın  ErdoÄŸan’ın müdahalesi geç kalmış olsa da yerinde bir müdahaledir. Köprüler ve otoyollar 20 milyar dolara satılabilir. Bunun için ise,

(1) paket bütün halinde deÄŸil, parçalanarak ihaleye çıkarılmalıdır.

(2) Ä°halede fiyat yanında ihaleyi kazanacakların köprü ve otoyol bakım ve iÅŸletme konusundaki becerileri de dikkate alınmalı, Karayolları’nın bugüne kadar çok iyi yürüttüÄŸü hizmetleri yürütecek ÅŸekilde iÅŸletme ve bakım birimleri oluÅŸturmaları ÅŸartı getirilmelidir.