DİKKAT... DİKKAT... DERNEĞİMİZDEN ÖDÜLLÜ MAKALE YARIŞMASI....
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ KARARI

Uyuşmazlık Mahkemesi Başkanlığından:

ESASNO: 2005/94

KARARNO: 2006/38

KARARTR : 3.4.2006

(Hukuk Bölümü)

 

 

ÖZET:Türk Telekom ile kapsam dışı personeli arasında özelleştirilme tarihinden önce doğan anlaşmazlığın İDARİ YARGI YERİNDE çözümlenmesinin gerektiği hk.

 

 

 

KARAR

 

Davacı: S. K.

Vekili: Av. G. S., Av. E. T.

Davalı:Türk Telekomünikasyon A.Ş.

Vekili: Av. H. N. Ö.

OLAY: 399 sayılı KHK. hükümlerine tabi sözleşmeli personel statüsünde çalışmakta iken 15.11.2000 tarihi itibariyle iş mevzuatına tabi kapsam dışı personel statüsüne geçen davacı, Kurum ile aralarında Giresun- Gazipaşa İlçe Telekom Müdür Yardımcısı olarak akdedilen sözleşmeye göre kendisine teknik müdür yardımcısı ücretinin ödendiğini; 23.2.2001 günlü Genel Müdürlük oluru ile Ordu- Ünye İlçe Telekom Müdür Yardımcılığına naklen atanmasının Teknik Hizmet grubunda yapıldığını; ancak, İnsan Kaynakları Müdürlüğünün 17.7.2001 tarihli yazısı üzerine sözleşmesinin idari müdür yardımcısı unvanıyla ve bu gruba ait ücretten daha düşük ücretle 2.4.2001 tarihi itibariyle tashih edilerek, 15.4.2001 tarihinden itibaren 4 aylık farkın zimmet çıkarıldığını; başvurusuna rağmen maddi hatanın dahi düzeltilmediğini; 2.4.2003 tarihli sözleşmesinde unvan ve pozisyonunun “Müdür Yardımcısı (Teknik)” olarak belirlendiğini ileri sürerek, 2.4.2001 tarihli sözleşmesinin ücrete ilişkin kısmının teknik müdür yardımcısı ücretine göre düzeltilmesine ve bu düzeltmeden doğacak ücret ve ikramiye farklarının faiziyle birlikte davalıdan tahsiline hükmedilmesi istemiyle, 24.12.2003 gününde adli yargı yerinde dava açmıştır.

ORDU 1. ASLİYE HUKUK (İŞ) MAHKEMESİ; 9.4.2004 gün ve E.2003/227, K:2004/69 sayı ile, davacı ile ilgili kayıt ve belgeler, davacı ve davalının iddia ve savunmaları ve tüm dosya münderecatına göre; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 2. maddesinde, idari işlemler nedeniyle hakları ihlal olanlar tarafından bu işlemler keza, yetki, sebep, şekil ve maksat yönünden hukuka aykırı olduklarından bahisle açılan iptal davasının idari dava türleri arasında sayıldığı; davalı idarece kamu iktisadi teşebbüsü olan Türk Telekomünikasyon A.Ş. Genel Müdürlüğünün 406 sayılı Kanunda 4502 ve 4673 sayılı Kanunlarla yapılan değişikliklerle Kamu İktisadi Teşebbüsü statüsünden çıkarılarak özel hukuk hükümlerine tabi bir Anonim Şirket haline dönüştürüldüğü, bu nedenle davanın idari yargıda görülemeyeceği ileri sürülmekte ise de; şirkette kamu payının % 50 nin üzerinde olduğu, dolayısıyla Türk Telekomünikasyon A.Ş. nin kamusal nitelikte idare vasfını kaybetmediği sonucuna varılmakla, yine Uyuşmazlık Mahkemesinin 1995/1 Esas, 1996/1 Karar sayılı kararı ile, özelleştirilen veya özelleştirilme kapsamında Kamu İktisadi Teşebbüslerinde sözleşmeli veya kapsam dışı personel statüsünde çalışanların kurumlarıyla olan ilişkileri nedeniyle meydana gelen anlaşmazlıkların, İdari Yargı yerinde çözümlenmesi gerektiği anlaşılmakla, iş bu davanın çözüm yerinin idari yargı olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı vermiş; bu karar, YARGITAY 9. HUKUK DAİRESİ’nin 14.6.2004 gün ve E:2004/15582, K:2004/14702 sayılı kararıyla onanmak suretiyle kesinleşmiştir.

Davacı vekili, aynı istekle, 16.9.2004 gününde idari yargı yerinde dava açmıştır.

ORDU İDARE MAHKEMESİ; 21.7.2005 gün ve E:2004/733, K:2005/1531 sayı ile, 406 sayılı Yasanın değişik 1. maddesinin 7. fıkrasında“Türk Telekom, bu kanun ve özel kanun hükümlerine tabi bir anonim şirkettir. Bu kanun hükümleri saklı kalmak üzere kamu iktisadi teşebbüsleri de dahil, sermayesinin yarısından fazlası kamuya ait olan kamu kurum, kuruluş ve ortaklarına uygulanan mevzuat Türk Telekom’a uygulanmaz” hükmüne yer verilerek Türk Telekom’a özgü farklı bir statü oluşturulduğu; aynı Yasanın 4673 sayılı Yasayla değişik Ek 22. maddesinde de telekomünikasyon hizmetlerinin gerektirdiği asli ve sürekli hizmetlerin genel müdür, yönetim kurulu, Bakanlar Kurulu kararı ile belirlenen kadrolarda istihdam edilecek personel eliyle yürütüleceğinin, 399 sayılı KHK’yetabi anılan personel dışında kalan personelin iş mevzuatı uyarınca istihdam edileceğinin ve iş mevzuatına göre istihdam edilenlere ilişkin kayıt ve şartların yönetim kurulunca belirleneceğinin hükme bağlandığı; Türk Telekom Yönetim Kurulunun anılan Yasa hükmü doğrultusunda yaptığı düzenlemeyle iş mevzuatına göre istihdam edilenleri kapsam içi ve kapsam dışı olarak sınıflandırıldığı, ancak, bu sınıflandırma sonucu kapsam dışı sayılan personel de, yine bütünüyle iş mevzuatına tabi olarak istihdam edilmekte olup, yasal düzenleme doğrultusunda asli ve sürekli hizmetleri yapmak üzere oluşturulan kadrolar dışında kalan kapsam dışı personelin, Türk Telekom’un statüsü itibariyle kamu personeli sayılmalarına olanak görülmediği; bu nedenle, Türk Telekom ile iş mevzuatına tabi (2.4.2001 tarihinde) hizmet akdi imzalayan, asli ve sürekli hizmetlere ilişkin bir kadroda çalışmayan davacının sözleşmesinin ücrete ilişkin kısmından doğan uyuşmazlığın görüm ve çözümünün adli yargıya ait bulunduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı vermiş; bu karar, temyiz edilmeyerek kesinleşmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE:Uyuşmazlık Mahkemesi Hukuk Bölümü’nün, Cafer ŞAT’ın Başkanlığında , Üyeler: Dr. Atalay ÖZDEMİR, M. Lütfü ÜÇKARDEŞLER, Z. Nurhan YÜCEL,H.Ayfer ÖZDEMİR, Abdullah ARSLAN ve Levent ÖZÇELİK’in katılımlarıyla yapılan 3.4.2006 günlü toplantısında;

I-İLK İNCELEME:Dosya üzerinde 2247 sayılı Yasa’nın 27. maddesi uyarınca yapılan incelemeye göre, adli ve idari yargı yerleri arasında anılan Yasa’nın 14. maddesinde öngörülen biçimde olumsuz görev uyuşmazlığı doğduğu, idari yargı dosyasının 15. maddede belirtilen yönteme uygun olarak davacının istemi üzerine son görevsizlik kararını veren mahkemece Uyuşmazlık Mahkemesi’ne gönderildiği, Hukuk Bölümü’nün 26.12.2005 günlü ara kararı üzerine davalı Türk Telekom A.Ş. tarafından dosyaya ibraz olunan Ana Sözleşmenin de incelemeye alındığı ve usule ilişkin herhangi bir noksanlık bulunmadığı anlaşıldığından, görev uyuşmazlığının esasının incelenmesine oybirliği ile karar verildi.

II-ESASIN İNCELENMESİ :Raportör-Savcı İsa YEĞENOĞLU’nundavanın çözümünde idariyargının görevli olduğu yolundaki raporu ile dosyadaki belgeler okunduktan; ilgili Başsavcılarca görevlendirilen Yargıtay Cumhuriyet Savcısı Ahmet BEŞİNCİ’nin davada adli yargının; Danıştay Savcısı Ahmet Yahya ÖZDEMİR’in ise davada idari yargının görevli olduğu yolundaki yazılıve sözlüaçıklamaları da dinlendikten sonra GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:

Dava, kapsam dışı personel ile Türk Telekom A.Ş. arasında 2.4.2001 tarihi itibariyle akdedilen sözleşmenin ücrete ilişkin kısmının düzeltilerek ücret ve ikramiye farklarının davalı Kurumdan tahsiline hükmedilmesi istemiyle açılmıştır.

1953 tarih ve 6145 sayılı Yasa ile, Türkiye Cumhuriyeti Posta, Telgraf ve Telefon İşletmesi kurulmuş; 1924 tarih ve 406 sayılı Telgraf ve Telefon Kanunu’nun 10.6.1994 tarih ve 4000 sayılı Yasayla değiştirilen 1. maddesi ile, posta ve telgraf tesis ve işletmesine ilişkin hizmetler, Posta İşletmesi Genel Müdürlüğünce (P.İ), telekomünikasyon hizmetleri ise “Türk Telekomünikasyon Anonim Şirketi (Şirket)” tarafından yürütülecek şekilde yeniden yapılandırılmıştır.

27.1.2000 tarih ve 4502 sayılı Yasa’nın 1. maddesi ile, 406 sayılı Yasa’nın 1. maddesine eklenen dokuzuncu fıkrada, “Türk Telekom, bu Kanun ve özel hukuk hükümlerine tabi bir anonim şirkettir. Kamu İktisadi teşebbüslerinin kuruluş, teşkilât ve faaliyetleri ile ilgili mevzuat Türk Telekom’a uygulanmaz. Sadece, Türkiye Büyük Millet Meclisi denetimine ilişkin 2.4.1987 tarihli ve 3346 sayılı Kanunun 9 uncu maddesi hükümleri uygulanır.” denilmiş; anılan fıkra hükmü 12.5.2001 tarih ve 4673 sayılı Yasa’nın 1. maddesi ile değiştirilmiş ve “Türk Telekom, bu Kanun ve özel hukuk hükümlerine tabi bir anonim şirkettir. Bu Kanun hükümleri saklı kalmak üzere, kamu iktisadi teşebbüsleri de dahil, sermayesinin yarısından fazlası kamuya ait olan kamu kurum, kuruluş ve ortaklıklarına uygulanan mevzuat Türk Telekom’a uygulanmaz. Sermayesinin yarısından fazlası kamuda kaldığı sürece, Türkiye Büyük Millet Meclisi denetimine ilişkin 2.4.1987 tarihli ve 3346 sayılı Kanunun 9 uncu maddesi hükümleri uygulanır. 16.7.1965 tarihli ve 697 sayılı Kanun ile milli güvenlik ve kamu düzeniyle sıkıyönetim ve seferberlik hallerinde telekomünikasyon hizmetlerinin yürütülmesine ilişkin özel kanunların hükümleri saklıdır.” hükmünü almıştır.

406 sayılı Yasa’nın 4502 sayılı Yasa ile değişik 2. maddesinin (c). bendinin birinci alt bendinin birinci cümlesinde “Türk Telekom; telekomünikasyon şebekeleri üzerinden sunulan ulusal ve uluslararası ses iletimini ihtiva eden telefon hizmetlerini, 31.12.2003 tarihine kadar bu Kanun ve görev sözleşmesi çerçevesinde tekel olarak yürütür.” denildikten sonra, anılan (c) bendinin birinci alt bendinde 12.5.2001 tarih ve 4673 sayılı Yasa ile eklenen üçüncü cümlede “Ancak, Türk Telekom’daki kamu payı %50’nin altına düştüğünde, Türk Telekom’un tüm tekel hakları 31.12.2003 tarihinden önce de olsa ortadan kalkmış olur.” denilmiş; 4502 sayılı Yasa’nın Geçici 3. maddesi ile de Türk Telekomünikasyon A.Ş., 233 sayılı KHK. ‘nin ekindeki “B-Kamu İktisadi Kuruluşları (KİK)” bölümünde yer alan kuruluşlar listesinden çıkarılmıştır.

Bu sürece paralel olarak Türk Telekom personelinin durumu incelendiğinde:

Türk Telekom A.Ş., 4502 sayılı Yasa’nın 29.1.2000 tarih ve 23948 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe girdiği dikkate alındığında, 29.1.2000 tarihi itibariyle 233 sayılı KHK.kapsamı dışında kalmış ve anılan KHK. eki cetvellerden çıkarılmış olması nedeniyle,Uyuşmazlık Mahkemesi Genel Kurulu’nun22.1.1996 gün ve E:1995/1, K:1996/1 sayılı ve özelleştirme kapsamında bulunan kamu iktisaditeşebbüslerinde sözleşmeli veya kapsam dışı statüde çalışan personelin kurumları ile olan ilişkilerinden doğan anlaşmazlıkların çözüm yerinin idari yargı olduğu yolundaki İlke Kararının kapsamı dışına çıkmıştır.

Anılan 4502 sayılı Yasa’nın 13. maddesi ile 406 sayılı Yasa’ya eklenen Ek 22. maddenin (a). bendinde, “a) Personelin statüsü: Telekomünikasyon hizmetlerinin gerektirdiği asli ve sürekli görevler telekomünikasyon alanında sekiz yıl tecrübeye sahip ve en az dört yıllık yüksek öğrenim görmüş bir genel müdür ile kadro, unvan, derece ve sayıları Yönetim Kurulunun önerisi ve Bakanlığın teklifi üzerine bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren yüzseksengün içerisinde Bakanlar Kurulu Kararı ile belirlenen kadrolarda istihdam edilen personeleliyleyürütülür.BupersonelhakkındabuKanundaöngörülenhükümlersaklı kalmak üzere 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararname hükümleri uygulanır. Bunların dışında kalan personel iş mevzuatı uyarınca istihdam edilir. İş mevzuatına göre istihdam edilenlere ilişkin kayıt ve şartlar Yönetim Kurulu tarafından tayin olunur.” hükmüne yer verilmiş; bu bent hükmü, 4673 ve 5189 sayılı Yasalarla yapılan değişiklikler sonucunda; “a) Personelin statüsü: (Ek ibare: 12.5.2001-4673/6.md.) Türk Telekomdaki kamu payı %50’nin altına düşünceye kadar, Türk Telekom Yönetim Kurulu üyeliklerine atanacaklarda Devlet memurluğuna atanabilme genel şartlarına sahip olma ve en az dört yıllık yüksek öğrenim görme şartları aranır.(Mülga ikinci ve üçüncü cümle: 16.6.2004- 5189/ 12 md.) Bunların dışında kalan personel iş mevzuatı uyarınca istihdam edilir. İş mevzuatına göre istihdam edilenlere ilişkin kayıt ve şartlar Yönetim Kurulu tarafından tayin olunur.” hükmünü almış; aynı maddenin (b) bendinin ikinci parağrafında da iş mevzuatına tabi olanTürk Telekom çalışanlarının aylık ücretlerinin kendilerini atamaya yetkili olan Yönetim Kurulu tarafından tespit olunacağı kurala bağlanmıştır

406 sayılı Yasa’nın anılan Ek 22. maddesi uyarınca, Türk Telekom A.Ş. Genel Müdürlüğü’ne ait asli ve sürekli kadrolar belirlenerek 4.4.2000 tarih ve 24010 (Mükerrer) sayılı R.G. de yayımlanan 31.3.2000 tarih ve 2000/331 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ekinde yer alan listede: merkez teşkilatı için 100 ve taşra teşkilatı için 100 (6 Bölge Müdürü, 12 Bölge Müdür Yardımcısı ve 82 İl Telekom Müdürü) kadro ihdas edilmiş; öte yandan, aynı Yasa maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak hazırlanan “Türk Telekomünikasyon A.Ş. Kapsam Dışı Personel Yönetmeliği” adı altındaki düzenleme, Yönetim Kurulunun 31.8.2000 tarih ve 407 sayılı kararıyla kabul edilmek suretiyle yürürlüğe konulmuştur.

Yasa ile telekomünikasyon şebekeleri üzerinden sunulan ulusal ve uluslararası ses iletimini ihtiva eden telefon hizmetlerini 31.12.2003 tarihine kadar “tekel” olarak yürütmekle görevli kılınan ve olay tarihi itibariyle , çoğunluk hisseleri kamuya ait bulunan Türk Telekom, yürüttüğü hizmetin gerektirdiği asli ve sürekli görevlerde istihdam edilen personelinin 399 sayılı KHK. hükümlerine tabi kamu personeli olduğu da dikkate alındığında, tekel kapsamında kamu hizmeti yürüten, ancak kuruluş yasasındaki son düzenlemeler ile kendine özgü statüye sahip olan ve sermayesindeki kamu payı %50’nin altına düşünceye kadarkamu kuruluşu niteliğinitaşıyan bir kuruluş olduğu tartışmasızdır.

Olayda, İlçe Telekom Müdür Yardımcısı olan davacının 15.11.2000 tarihi itibariyle yapılan sözleşmesinin teknik müdür yardımcısı ücretine göre düzenlendiği; ancak, naklen ataması sırasında 2.4.2001 tarihi itibariyle tashih edilen sözleşmede ücretin idari müdür yardımcısı ünvanına göre belirlendiği; 2.4.2003 tarihli sözleşmenin ise, yeniden teknik müdür yardımcısı ünvanına göre düzenlendiği; bunun üzerine davacı tarafından, 2.4.2001 tarihli sözleşme ücretinin teknik müdür yardımcısı ünvanına göre düzeltilmesi ve ücret ile ikramiye farklarının Şirketten tahsili istemiyle dava açtığı anlaşılmaktadır.

Anayasa’nın 128. maddesine göre, Devletin, kamu iktisadi teşebbüsleri ve diğer kamu tüzel kişilerinin genel idare esaslarına göre yürütmekle yükümlü oldukları kamu hizmetlerinin gerektirdiği asli ve sürekli görevleri, memurlar ve diğer kamu görevlileri eliyle görülür.

Bu bağlamda, Türk Telekom A.Ş. Kapsam Dışı Personel Yönetmeliği adı altındaki düzenlemeye göre istihdam olunan personelin durumu incelendiğinde: Türk Telekom’un 233 sayılı KHK. hükümlerine tabi bir Kamu İktisadi Kuruluşu olduğu dönemde399 sayılı KHK hükümlerine tabi sözleşmeli personel olarak görev yapmakta iken, 406 sayılı Yasa’ya 4502 sayılı Yasa ile eklenen Ek 22. madde uyarınca asli ve sürekli görevler için belirlenen kadrolar dışında kalmakla birlikte aynı nitelikteki bazı idareci pozisyonlarında görev yapmak üzere iş mevzuatına geçerek kapsam dışı personel statüsünde çalışanların, sendikasız ve toplu sözleşmesiz istihdam edildikleri açıktır. Sendika yasağı nedeniyle toplu iş sözleşmesinin kapsamı dışında kalan bu idarecikesimin yetki ve ücretinin tayin ve takdirinin idareye bırakılması, görevlerinin de genel idare esaslarına göre yürütülen asli ve sürekli görevlerden farklılık taşımaması karşısında, Türk Telekom A.Ş.’de kapsam dışı personel statüsünde İlçe Telekom Müdür Yardımcısı olarak görev yapan davacının, olay tarihinde kamu personeli sayıldığının kabulü gerekir.

Bu arada, özelleştirme kapsamında bulunan Türk Telekomünikasyon A.Ş.’deki tamamı Hazineye ait bulunan hisselerden %55’i, Bakanlar Kurulunun 25.7.2005 tarih ve 2005/9146 sayılı “Türk Telekomünikasyon Anonim Şirketi (Türk Telekom)’nin %55 Oranındaki Hissesinin Blok Olarak Satışına İlişkin Nihai Devir İşlemlerine Dair Kararın Yürürlüğe Konulması Hakkında Karar”’ı uyarınca, 14.11.2005 tarihli Hisse Satış Sözleşmesi ile (6.550.000.000 USD. bedelle) Ojer Telekomünikasyon A.Ş.’ ne satılmış ise de, 406 sayılı Yasa’nın Ek 29. maddesinin 3.7.2005 tarih ve 5398 sayılı Kanunla değişik birinci fıkrasında yer alan “Türk Telekom hisselerinin devri sonucu kamu payının yüzde ellinin altına düşmesi durumunda; Türk Telekomda ek 22 nci maddenin (a) bendinin bu Kanunla yürürlükten kaldırılan hükümleri uyarınca belirlenen asli ve sürekli görevlerde çalışmakta olanlar ile 22.1.1990 tarihli ve 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye tabi olarak kadrolu veya sözleşmeli personel statüsünde çalışanlar ve kapsam dışı personel, kamu görevlerinden yüzseksen gün aylıksız izinli sayılır. Bu personel belirtilen süre içinde Türk Telekomda çalışmaya devam eder ve hisse devir tarihinden nakli için Devlet personel Başkanlığına bildirildikleri tarihe kadarki aylık ücret, harcırah, sağlık giderleri, cenaze giderleri ve ölüm yardımı ile diğer mali ve özlük hakları Türk Telekom tarafından karşılanır (…)” hükmüne göre yasakoyucu tarafından açıkça kamu personeli sayılan kapsam dışı personel ile olay tarihi itibariyle kamu kuruluşu niteliği taşıyan Türk Telekom arasında hizmet sözleşmesinden doğan anlaşmazlığın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 2/1-c. maddesinde yer alan “ Tahkim yolu öngörülen imtiyaz şartlaşma ve sözleşmelerinden doğan uyuşmazlıklar hariç, kamu hizmetlerinden birinin yürütülmesi için yapılan her türlü idari sözleşmelerden dolayı taraflar arasında çıkanuyuşmazlıklara ilişkin davalar” kapsamında idari yargı yerlerinde çözümlenmesi gerekir.

Ancak,idari yargı denetiminin, Türk Telekom hisselerinin devrinin fiilen gerçekleştiği tarihten önce tesis edilen işlemlerden doğan uyuşmazlıklarla sınırlı olacağı; bu yargısal denetim sırasında doğacak husumet sorununun ise 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 14 ve 15. maddelerine göre idari yargı yerlerince gözetileceği, doğaldır.

Açıklanan nedenlerle, İdare Mahkemesince verilen görevsizlik kararının kaldırılması gerekmiştir.

SONUÇ : Davanın çözümünde İDARİ YARGININ görevli olduğuna, bu nedenle Ordu İdare Mahkemesi’nin 21.7.2005 gün ve E:2004/733, K:2005/1531 sayılı GÖREVSİZLİK KARARININ KALDIRILMASINA, 3.4.2006 gününde OYBİRLİĞİ İLE KESİN OLARAK karar verildi.

 
SEÇGÜL BİLİCİ´NİN OĞLU VEFAT ETT
BERRİN FİDAN´IN ANNESİ VEF
TURGAY KÖKTEN´İN BABASI VEFAT ET
RAMAZAN BAYRAMINIZ KUTLU OLSUN
TUNCEL TUFAN´IN BABASI VEF
VARLIK FONU, PTT’Yİ SATIŞ HAZIRL
 






 
 
  Copyright © 2006-2011 Telekomcular Dernegi
Web sitesinde yer alan yazi,resim ve materyaller izinsiz kullanilamaz,kopyalanamaz!